Thứ Tư, 13 tháng 5, 2020

BẢO VỆ DA KHỎI TÁC ĐỘNG TIA CỰC TÍM

20:32    

BSNT-BSCK1 TRẦN ANH HUẤN

 Thời tiết Sài Gòn và các vùng rất nóng nực, đặc biệt vào thời điểm mùa hè. Mức độ tia cực tím ở ngưỡng rất cao và gây ảnh hưởng xấu cho da. Dường như mọi người còn khá dửng dưng với chuyện bảo vệ da hoặc có bảo vệ nhưng sai cách. Vậy thì chống nắng, bảo vệ da khỏi tác động tia cực tím như thế nào cho bài bản ?


LỢI VÀ HẠI CỦA TIA CỰC TÍM

  • Tia cực tím hay còn gọi là tia UV hay tia tử ngoại
  • Là thành phần trong ánh sáng mặt trời có bước sóng từ 10  tới 400 nm.
  • Trong đó chia ra thành các nhóm nhỏ là UVA1, A2, B, C, Vacuum ultraviolet có các bước sóng như trong hình.

phân loại tia cực tím

  • Các tia UV này giúp cơ thể tổng hợp vitamin D qua da.
  • Nhưng chúng cũng gây nhiều tác hại cho người bao gồm: các phản ứng cấp tính như đỏ da, cháy da , đen da hay các hậu quả lâu dài như ung thư da, lão hoá da sớm.
  • Tia cục tím  B (UV B) (bước sóng 290 đến 320nm), chỉ chiếm 5% bức xạ cực tím (tử ngoại)  tới bề mặt trái đất, nhưng là sóng có hoạt tính sinh học mạnh nhất, là tác nhân gây hại cho da nhiều nhất.
  •  95 phần trăm bức xạ UV đến bề mặt trái đất là tia cực tím A (UVA) (bước sóng 320 đến 400nm). Chia thành 2 nhóm nhỏ là UVA2 (bước sóng 320 đến 340nm), chiếm 25% số tia UVA, gây hại tương tự như tia UVB. UVA1 (bước sóng 340 đến 400nm)  ít hại hơn UVA2.


LÀM SAO BIẾT ĐƯỢC MỨC ĐỘ TIA TỬ NGOẠI NƠI BẠN Ở

      Dựa vào chỉ số tia cực tím (UV index)

ý nghĩa chỉ số tia tử ngoại

 

  • UV index từ 1-2: bạn an toàn khi ra ngoài mà chả cần bảo vệ gì
  • Từ 3-7 : cần chú ý bảo vệ da bằng cách kiếm bóng râm khi ra nắng vào giờ trưa (10-14h), che phủ vùng da bằng mũ, áo và bôi kem chống nắng
  • Từ 8 trở lên: cần bảo vệ tối đa bằng cách tránh ra ngoài vào giờ trưa (10-14h), bắt buộc phải dùng kem chống nắng, che phủ da bằng quần áo và mũ.

     Dò coi chỗ bạn ở UV index này là bao nhiêu: (bạn vào website https://www.weatheronline.co.uk/)  


chỉ số tia UV tại Hồ Chí MInh

  •  Hiện tại (13/5/2020) tại Sài Gòn  chỉ số tia UV là 11 (rất cao). Cao ngất ngưởng luôn vậy mà đa phần chúng ta chủ quan đặc biệt các bạn nam thậm chí còn đi chọc gẹo mấy bạn bôi kem dưỡng da là PD . Theo khuyến cáo thì bạn cần bảo vệ da tối đa, mặc kệ người ta chọc đi hen, bảo vệ cho mình và người thân cái đã.

 

BẢO VỆ DA KHỎI TIA CỰC TÍM BẰNG CÁCH NÀO

Các biện pháp bao gồm : tránh ánh nắng mặt trời trong giờ cao điểm (10-14h), quần áo chống nắng tốt, dùng kem chống nắng đúng cách. 

Tránh ánh nắng mặt trời

Giờ cao điểm là giờ mà mức độ tia UV cao nhất trong ngày, đó là thời điểm xung quanh giờ trưa 2 giờ tức là từ 10h tới 14h, nếu chỉ số UV từ 3 tới 7 thì ra ngoài vẫn được nhưng phải kiếm chỗ bóng râm, còn UV index từ 8 trở lên thì thôi đừng dại ra ngoài nắng giờ đó.

 

LỰA CHỌN QUẦN ÁO CHỐNG NẮNG

Biết để mình trang bị cho bài bản hen !

  • Mặc quần áo rất quan trọng để chống nắng. 
  • Mức độ bảo vệ của quần áo được xác định bởi chỉ số UPF (yếu tố bảo vệ tia cực tím), cho biết mức độ bảo vệ tia cực tím của một loại vải. 
  • Cơ quan An Toàn Hạt Nhân và Bảo vệ Bức Xạ Úc đã giới thiệu phương pháp thử nghiệm UPF tiêu chuẩn cho các loại vải vào năm 1996 và thiết lập các quy tắc để dán nhãn phù hợp cho quần áo


-> Các yếu để đánh giá vào xếp hạng UPF của vải là:

  • Thành phần của sợi (cotton, polyester, v.v.)
  • Độ chặt của vải ( vải chặt hơn xếp hạng cao hơn)
  • Màu sắc (màu tối hơn thường tốt hơn)
  • Kéo dãn (càng dễ kéo dãn càng xếp hạng thấp)
  • Độ ẩm (nhiều loại vải có xếp hạng thấp hơn khi ướt)
  • Tình trạng vải (quần áo bị mòn và phai màu có thể làm giảm xếp hạng)
  • Tính năng khác (một số loại vải được xử lý bằng hóa chất hấp thụ tia cực tím)

Tổ chức Ung thư Da tại Hoa Kỳ đã phát triển một danh sách các sản phẩm, bao gồm mỹ phẩm, quần áo và chất giặt ủi, có thể có khả năng chống nắng.

  • Phân loại UPF được chứng nhận bởi các tổ chức trong nước Mỹ và quốc tế (ví dụ, Hiệp hội chống nắng Hoa Kỳ, hội ung thư da). Các loại vải có UPF 15 đến 24 là bảo vệ tốt, 25 đến 39 bảo vệ rất tốt và 40 đến 50 để bảo vệ tuyệt vời. Độ chặt của vải là yếu tố quan trọng nhất vào chỉ số UPF của quần áo.
  • Tại Việt Nam chắc chẳng có phân loại UPF trên vải, nhưng dựa vào các tiêu chí đã liệt kê trên, bạn đủ tự tin chọn loại vải chống nắng tốt.

LỰA CHỌN KEM CHỐNG NẮNG

  • Là các chất bôi tại chỗ có tác dụng phản xạ lại tia cực tím hoặc hấp thu chúng, để các tia này không tới được da.
  • Kem chống nắng có nhiều loại, có loại chỉ chống được UVB, có loại chống được UVA, loại tốt nhất là chống được cả 2 UVB và UVA.
  • Tiêu chí lựa chọn kem chống nắng là phổ chống tia UV rộng, có chỉ số SPF cao, khả năng kháng nước,mồ hôi, an toàn cho da và thẩm mỹ.
  • Bôi kem chống nắng sai cách cũng làm hạn chế khả năng bảo vệ của sản phẩm.

-> Bạn xem chi tiết cách chọn lựa kem chống nắng, sủ dụng đúng cách, mức độ an toàn, ảnh hưởng tới tổng hợp vitamin D không tại bài : Lựa chọn kem chống nắng và sử dụng đúng cách

 

 Bài viết liên quan:

Cách chọn kem chống nắng bài bản

Hưỡng dẫn sử dụng kem chống nắng chuẩn

 


TÀI LIỆU THAM KHẢO

 

uptodate.com: Selection of sunscreen and sun-protective measures

https://www.who.int/uv/intersunprogramme/activities/uv_index/en/index1.html

https://www.who.int/uv/intersunprogramme/activities/uv_index/en/index3.html